|
Marzelino Soroa. Anton Kaiku
Anton eta Eskribaua (barrenen)
Eskribaua: ¿Zein da?
Anton: Ni, mintsu bat.
Eskribaua: Miñez daguana ospitalera.
Anton: Aguro eramango nau eskribau jaunak nere egitekua pixka bat luzatzen badu.
Eskribaua: Ni ez naiz pobriaren letraduba.
Anton: Badakit, jauna, pobriak zeruban bakarrik dituztela letradubak.
Eskribaua: Nik ezagutzen zaitut.
Anton: Ez jauna.
Eskribaua: (Aterata) Ez? Anton, bai, bai. Zubek bi anai ziñazten eta kartzelatik neregatik libratu ziñaten.
Anton: Ba jauna.
Eskribaua: Eta esan ziraten zubetako bat gero kartzelan il zala.
Anton: Egiya esateko enitzan ni ill.
Eskribaua: Bai: ikusten det. Eta zertara zatoz?
Anton: Ni bedorrek eskudatzeko nagusiyaren kontra.
Eskribaua: Oso egitekoz betia nago eta ezin sartuko naiz ixtilluba oyetan. (Aldeiten atzaldia emanez.)
Anton: Orra bada nik pagatuko niyoke seguru eta doble.
Eskribaua: (Kupituba) Gizarajua, tira, tira, ez da gaizki esana. Konta nazu egiyaz guztiya.
Anton: (Buruba arraskatzen) Orra bada jauna..., ni naiz artzaya, bañon nola basuan beti egonda gauden, batek ez daki zer egiñ eta gogoratu zitzairan merkatari sartzia.
Eskribaua: Zeñekin?
Anton: Arakiñarekin.
Eskribaua: Eta nola?
Anton: Nola bastangarekiñ arkume asko iltzen zan, bastangatik libratzen.
Eskribaua: Ori txit ona da. Eta zer erremediyo ematen zeniyon arkumiari?
Anton: Ill egiten nituben bastangak arrapatu bañan len.
Eskribaua: Erremediyo seguruba da.
Anton: Bai aisa. Lengo arratsian ere bazeguan arkume bat artza añakua eta ¿zer egin niyon? sartu niyon lepotik labana eder bat eta, nola ta zergatik jakin gabe, etorri zitzaiyon min bat eta artatik il zan.
Eskribaua: Eta iñork etzuben ikusi?
Anton: Ez jauna. Nik uste det iñork etzubela ikusi... nagusiyak besterik, eta orain esaten nau eun da ogei falta dirala eta pagatzeko, eta nola dakiten erriyan gizona orrek egiya esaten dubela, txinistuko diote. Orra mesede eginda zer eskerrak. Nik ill eta arakiñari saltzeko bialdu, diru pixka bat artu arakiñak eta nik, eta bastangatik libratu eta orra. Ez du baliyo ondo egitiak.
Eskribaua: Eta nagusiyak zer probetxu zuben?
Anton: Bastangatik libratzia.
Eskribaua: Eta zer esan dizu?
Anton: ¿Esan? Egiñ, egiñ einago.
Eskribaua: Zer egin dizu?
Anton: Zer? Makillazoka josi eta buruba autsi.
Eskribaua: Gizarajua. Eta zer nai dezu oraiñ?
Anton: Nai detana da ondo atera alkatiaren aurrian deitzen naubenian.
Eskribaua: Bi bide bakarrik daude ortarako.
Anton: Bota lenbizikua.
Eskribaua: Lenbizikua da zu urkatzia lapurtzat.
Anton: Etzait gustatzen. Ia bigarrena.
Eskribaua: Gaitza da, zergatik arrazoya ez dago zure aldetikan, bañan ipiñiko det naspilla bat Juridi-trampi-legal deitzen dioguna.
Anton: Jaungoikoak pagatuko diyo eta nik ere bai, ortarako da berorri plumazko gizona.
Eskribaua: (Asarre) Aizazu, ni naiz ezur da aragizkua, ez plumazkua.
Anton: ¡Ai ni ere ala banitzake! Enituben sentituko orremeste eman dizkian golpiak.
Eskribaua: Beaz gogor jo zaitu?
Anton: Ba jauna, bai.
Eskribaua: Eta alkatiarengana deitzeko gelditu?
Anton: Ba jauna, bai.
Eskribaua: Kontu artu bada ondo nik esaten dizuanari.
Anton: Etzait burutik juango.
Eskribaua: Galdetzen dizuen gauza guztiari eta egiten dizuen arguimenduari ez esan beste gauzik ardiyak mendiyan zuri deitzen dizutena beizik.
Anton: Ondo da.
Eskribaua: Arkumiak bezala itza egin.
Anton: Ba jauna.
Eskribaua: Ez gero kontugabetu?
Anton: Ez jauna, ez.
Eskribaua: Bañan badakizu, aixkiria, gauza au ondo pagatu biar dala.
Anton: Ba jauna, bai. Badakit nik trampak asko kostatzen dirala.
Eskribaua: Ara, alkatia emendik ikusten det kontzejua datorrela eta jungo gera nik txapela ta eskumakilla artuta. (Sartzen da etxian gauza aben billa.)
Anton: Au da gizona au! Onek txinistaraziko loke egunez arratsa dala.
Eskribaua: Tira, guazen.
Anton: Guazen.
Eskribaua: Ez aztu leziyua?
Anton: Ez jauna.
Eskribaua: Guazen emendik eta bitartian zerbait geyago erakutsiko dizut.
Anton: Ba jauna, bai.
(Ateratzen dira eskuitatik eta Alkatia, Nagusiya eta Aguazilla agertzen dira ezkerretatik.)
|
