ITZULI | Egin klik INPRIMATZEKO


Maialen Suarez

KAIXO PERU



BIXI
IPUINA
D KATEGORIA
9116 KARAKTERE


Peruk zazpi urte ateratzen bazizkidan ere, niretzako tarte bat bilatu eta asmatzen nituen joko zentzugabeetan parte hartzen zuen. Eskolara nire bila zetorren ia arratsaldero eta nire pa-rean makurtu, eta besoak zabaldurik esaten zidan:

Zatoz azkar, Ines!

Lau urte neuzkan anaiak alde egin zuenean. Arrastiri hartan ama eta aita etorri ziren nire bila, Peru, lagun baten amak zeramalako kotxean. Kamioi batek beraien aurka talka egin zuen, eta han eraman zuen Peru.

Gaur goizean aurpegia garbitu dut. Ur hotza nabaritu dut masailetan behera. Gora begiratu dudanean, begirada goibel batek itzuli dit soa; garai batean itsasoa bezain urdinak izan ziren begiak, bizitzaren garraztasunak gris bilakatutakoak. Ezpain zuriak, behin izan ziren gorri biziaren arrastorik gabe, irribarre bat erakusteko ahaleginaren ahaleginez zimurtuak. Ilea indarge, sorbalda hezurtsuen gainean, bekokia estaltzen duen kopeta-ile luzeegia, mozketa on baten beharrean. Orduan konturatu naiz zenbat aldatu naizen ezbeharraren ondorengo hamar urte hauetan. Zenbat aldatu den eguneroko bizimodua, eta batez ere, nire gurasoak, anaiaren heriotza gainditu ezinik iraganean harrapaturik gelditu direnak, nire existentziaz, ia, ohartu gabe.

Martitz planetatik jaitsi ezinik? -irakaslearen ahots zorrotzak baztertu nau nire gogoetetatik, beti bezala...-Ines, arretarik jartzen ez baduzu akabo!

Betiko leloa. Irakasle guztiek mania edukitzea ere! Eta irakasleak gutxi badira, ikasleak ere! Erretxina naizela leporatzen didate denek, eta egia esan, arrazoia dute.

Arretarik jarri nahi ez badut ez dut jarriko, amona popa zabal batek agindu didalako!

Primeran! Zuk nahi izan duzu! Ohar bat idatziko dizut etxera eramateko eta 17:30ak arte geldituko zara egunero, hilabete oso batez!

Peruren logelan babesa bilatu dut, beti egin ohi dudan legez, buruan daukadan nahastea antolatu nahi dudalako. Anaiaren heriotzaz geroztik hilabete behar izan nuen bere logelara bueltatzeko adorea eduki arte, lau urte banituen ere, oso ondo ulertzen nuelako gertatzen zena. Gauez joan nintzen, gurasoak lo zeudela baliatuz eta egin nuen lehenengo gauza ar-gazki albuma hartzea izan zen. Hala ere, ezin izan nien malkoei eutsi eta negarrez hasi nin-tzen, ohean botata. Hura sustoa hartu nuena esku bat sorbaldan nabaritu nuenean. Bira eman eta han zegoen Peru, bizi-bizirik, irribarretsu. Bere lepotik zintzilikatu nintzen, barrez.

Non egon zara, Peru? -itaundu nion lau urteko ume baten xalotasunaz.

Hemen egon naiz.- Zurbil-zurbil zegoela erreparatu nuen eta esan egin nion.

Etxetik ateratzen ez naizelako da hori! -erantzun zidan. Bera banintz eguzkitan jarriko nintzatekeela esan nion.

Baina...baina! Hilda zeundela uste genuen!

Bai, orain denek diote hori...

Etorri! Aita eta amari esango diegu! -ni irri-kaz nengoen gurasoei berri ona emateko. Hutsegite bat izan zela Peruren heriotza, han egon zela denbora osoan zehar, baina anaiak geldiarazi ninduen:

Ez dizute sinetsiko.

Baina niri bost axola hori! Korrika joan nintzen, etxe guztian zehar oihuak emanez, harik eta, gurasoak esnatu nituen arte. Nebaren logelaraino gidatu nituen, atea zabaldu eta...ahoa bete hortz geratu nintzen. Iluntasuna zen nagusi logelan, hala ere, parean neukan argi-zulotik ilargiaren argi izpiak sartzen ziren. Ezkerraldean apalategi altua begiztatu nuen: oso altua ez bada ere, nire lau urtetako 1’10m-rekin, izugarria iruditzen zitzaidan; liburu eta komikiz betea. Horren alboan armairua, saskibaloi poster-ez hornitua. Leihoaren azpian egurrezko mahaia, margo eta pintzelez gainezka eta azkenik, eskuineko hormaren aurka, ohea. Honen gainean argazki albuma ageri zen erdiko orrialdeetatik zabalduta. Besterik ez.

Peru! -hasi nintzaion deika,-Peru! Non zaude?

Ama negarrez joan zen komunera aitak atea ixten zuen bitartean. Amak negar asko egiten zuen garai hartan, eta orain ere, hala jarraitzen du. Aita eta biok oso kezkaturik gauzka. Jada ezin dut garai bateko ama ezagutu. Orain lehen zenaren itzal usteldu bat baino ez da, bizirik dagoen mamu bat.

Baina...aita! Lehen hemen zegoen! Sola-sean aritu gara!

Aitak begitarte goibelarekin begiratu ninduen. Izugarrizko kezka nabari zitzaion begietan. Orduan hasi ziren psikologoak. Hamar urte hauetan, horma zuridun kontsulta hotzak baino ez ditut ezagutu, psikologo are hotzagoz beteak. Galdera gehiegi egiten dituzten munstroak, zuri buruz dena jakin nahi duten prentsa arrosako kazetariak bailiran.

Irakaslearen gaztigua erakutsi diet gurasoei. Ez didate ezer esan. Jada ez zaie ezer axola. Nahiago nuke belarriak berotuko balizkidate, oihukatu, zerbait! Hori maiteko banindute egingo luketena da eta. Baina niri inoiz ez didate ezer esaten. Ez didate eguna zer moduz joan zaidan ere ez galdegiten. Eta nire gelakoak horregatik kexatzea ere! Guraso astunegiak omen dituzte!

Gaur zigortu egin nau irakasleak.

Gozoak jarriko ziren aita eta ama! -ihardetsi du Peruk aurpegi bihurri batez. Ez da batere aldatu. Hamaika urte zeuzkanean bezala ja-rraitzen du. Begi berde alaiak, kopeta estaltzen dion ile horaila, orezta barregarri batzuk su-dur eta masaila inguruan. Baxua eta argala da, buru oso bat ateratzen diot! Zazpi urte zaha-rragoa dela pentsatzea ere! -nire egoera balitz, ez litzaidake batere gustatuko.

Ez didate ezer esan.

Ez dizutela ezer esan? Errietarik ere ez?

Ez, ezertxo ere ez, betiko gisan.

Gauero nator Perurekin solas egitera. Berari kontatzen dizkiot gorabehera guztiak eta nire sekretu handienak. Arazo guztiak ahaztarazten dizkit.

Eta zer moduzko eguna izan duzu gaur, arrebatxo?

Ez nazazu arrebatxo deitu! Badakizu amo-rru izugarria ematen didala!

Ongi da, arrebatxo.-barrez lehertzen di-hardu baina nik ez diot jaramonik egin.

Nagore horrek nazka ematen dit!

Nagore harroputza?

Horixe bera! -erantzun diot. Munduko onena dela uste du, eta besteok zanpatzeko eskubidea duela!

Horrelako pertsona anitz dago munduan! Zu bada ez bada ez zaitez berarekin sartu...-aholkatu dit berak.

Gaur muturreko bat eman diot...

Benetan?

Buruarekin baiezkoa egin diot, une “zoragarriaz” oroituz.

-Ezin izan diot gogoari eutsi! Sekulakoak esaten ari zitzaidan eta... ZAS! Eskua joan zait! Edo ukabila... baina ez dakizu zeinen gustura geratu naizen...

Hainbeste gorroto diedan ingeleseko klase horietako batetik itzuli naizenean, ez dut inor to-patu etxean. Arraroa egin zait erabat, izan ere, ordu horietan etxeratzen naizenean, afaria prest izaten da dagoeneko. Sukaldera abiatu naiz, ordu asko daramatzat eta, mokadurik probatu gabe. Mahai gainean, ohar motz bat begiztatu dut:



Ospitalean gaude.Aita.



Ez da behar ospitalearen izenik. Ondotxo dakit zein den, betiko bera. Hiriaren kanpoaldean dagoen eraikuntza ikaragarria. Kristalezko ate automatikoak nire parean ireki direnean, be-rehala hurreratu zait Amaia, nire zain dagoen erizaina. Berrogeita bi urte inguruko emakume handi lodikotea, betidanik ospitalean lanean aritu dena ( hara hor, gu ezagutzearen arra-zoia). Inoiz ez dut kaleko arroparekin ikusi, eta berak ere aitortzen du, oso harro dagoela bere amantal zuriaz eta “Amaia Labaka” jartzen duen txarteltxoaz, haurtzaroko hainbat kide-ren barreak jasan behar izan dituen izena.

Onik al dago ama? -galdetu diot ikusi be-zain laster.

Lasai egon zaitezke, zainketa berezietan dago, baina ondo jarriko da laster.

Zer egin du oraingoan?

Zera...zainak moztu nahi izan ditu...

Ez da lehenengo aldia ama bere buruaz beste egiten saiatzen dena, baina hala ere, izuga-rrizko zirrara eragin dit. Ondoezik sentitu naiz eta aulki batean jezarri behar izan dut. Amaia nire ondoan eseri da, eta eskua estutu dit. Negargura sentitu dut, haur txiki batek bezala ne-gar egiteko premia, eta gehiago eutsi ezin izan dudanean, ez dit lotsarik eman. Amaiaren sorbaldan egin dut negar, ez dakit zenbat denboraz, baina oso nekatuta behar nuen lo hartu dudalako. Iratzarri naizenean, aita ikusi dut. Begirada galdua du gure aurrean zabaltzen den korridore luzean, non erizain eta medikuak, gaixo, eta hauen senide edo lagunak, etenga-beko dantza batean joan-etorrian dabiltzan. Baina ez dirudi ezer ikusten duenik. Aurpegia horixka du eta arratsalde bakar batean hamar kilo argaldu balitu bezain mehea dago. Or-duan nabaritu du esna nagoela eta begiratu egin dit, baina ez dit hitzik zuzendu eta bere-hala, lehengo jarrerara itzuli da.

Amaiak hitz eman bezala, amak hobera egin du, sendagileek espero zutena baino arinago gainera. Bisitan joaten gatzaizkionean behintzat, nahiko alai eta dirudi. Ez genuen ezer ai-patzen egin zuenaz eta, egia esan, uste dut hamar urte hauetan elkarrekin igaro ditugun al-diune bakarrak izan direla, giro artifizial batean biziak izan badira ere.

Lotsa handia eman dit, irakasleari, psikologoarekin hitz ordua daukadalako, zigorra betetzen gelditu ezin naizela esateak. Alde egiten utzi dit, eta ez da batere harritu psikologoarena ai-patu diodanean. Aurrez zekiela susmatu dut. Heldu naiz: Iratxe Goenaga. Psikologian aditua.

Arratsaldeon, Ines.

Aupa!

Iratxe oso neska atsegina da, nahiz eta askotan trago txarrak pasarazi.

Zer moduz ama?

Tira...askoz hobeto dago. Eskerrik asko.-ezeroso sentitzen naiz amari buruz galdetzen didatenean.

Hitz egin al duzu Perurekin azkenaldian?

Gezurra esatekotan egon naiz, izan ere, anaiarekin solasean aritzea ez zaidala komeni esan zidan, eta izpiritismo saioak egiteko ohitura, gutxitu egin beharko nukeela, (Peru hilik dago-ela uste duen beste bat!) Baina egia esan diot:

Egunero.

Nire erantzuna gustatu ez zaiola antzeman dut, musua ilundu baitzaio, baina ez da hase-rretu.

Zer esan dizu?

Berak niri ezer gutxi. Nik kontatzen dizkiot gauzak.-eta bat-batean, dena esaten hasi natzaio. Zeinen gaizki sentitzen naizen, ze gutxi maite nauten gurasoek eta Perurekin berba egiteak laguntzen didana. Irribarre bat marraztu zaio ezpainetan. Gustura utzi du nire erantzunak.

Lehenengo aldia da hau guztia norbaiti kontatzen diodala, eta barrua hustu ondoren, ni neu ere, hobeto sentitu naiz.

Ines, aitak eta amak izugarri maite zaituzte eta oso kezkaturik daude.

Bai zera!

Gaurkoz nahikoa izan da. Dei bat egin be-har dut.

Telefonoa hartu du irribarretsu oraindik ere, eta ateratzeko keinua egin dit.

Ordu-erdi ibili naiz etxera iritsi arte. Ordu-laurdenean ere egin nezakeen, baina ez nuen etxera sartzeko gogorik, beraz, mantso joan naiz, erakusleiho guztietan geratuz. Oina etxe barruan sartu bezain laster, aita eta ama etorri zaizkit. Besarkatu egin naute, oso estu, ito-tzera banindoa bezala sentiaraziz, eta barkamena eskatu didate. Ezin dut beraien jarrera ulertu. Oso pozik nago. Peruri kontatu behar diot gertatutakoa.

Peru! Non zaude?-bere bila aritu naiz baina ez dut inon aurkitu. Irribarre egin dut, orain dena ulertu dudalako.-Agur, Peru.