|
Fermin Imaz
Bertso Berriyak
Fermin Donostiarrak Jarriyak
1924
1
Gaude milla ta beatzi eun
oi ta laugarren urtian,
bertso berriyak atera ditut
nola komeni baitian,
iñure batzuentzat
ondo iruritzen zat
guztizko borondatian;
ai zer pakia utziko dedan
mundu ontatik juatian (9).
|
2
Granorik eztet apartatutzen,
igualak dirade danak,
kalera datoz aurrak utzita,
gañera etxeko lanak,
neketikan igesi,
da zeñek egiñazi,
alperkeriyai emanak,
kontzientziko karga daduka
orrela dabillen amak.
|
3
Nor bere aurrari bularra kendu,
bestenari ematen,
ortikan ondo konsideratu
zer naitasuna daukaten,
kalera etorrita
da jantzi ederki ta
eztira geyago juaten,
eztakit nola lotsatze’eztiran,
alperkeriyan da jaten.
|
4
Beria dun bular gozua
zertan biar zayo kendu?
orlako lanik ezkenduke eingo
biyotz jatorra bagendu,
naitasuna sekulako
ematen eztiyolako
egiten zayo atzendu,
amak orrekin, ai, irabazi
bañan geyago galtzen du.
|
5
Gauza txarra da besteren esku
nor bere aurra uztia;
bire okerra bañan zuzena
obe da erakustia;
bularrik gabekuak
ein lezake alakuak,
denak dutenak eztia,
alare bere besuan askoz
obia luke aztia.
|
6
Geyegi dakit aur eder asko
oso gaizki dabiltzela,
amaika bider begira egon naiz
errukitutzen naizela,
errespetuan azi
eta lanian ezi
guraso askok bezela,
gaur edo biyar gaxuak gaizki
gertatu eztitezela.
|
7
Besteren aurrak besuan eta
kalian pasiatutzen,
nekatu gabe euzki eder da
aize freskuak artutzen,
lujo aundiyan jantzita,
etxe-lanak utzita,
baztarrak gaizki oitutzen;
beren aurrikan dutenik ere
eztira gogoratutzen.
|
8
Alargunduta asko oi dira
aur txikiyakin gelditu,
baita lanian gogor egiñ e
aziko baldin baditu,
oyek dirade amak
gogoz sayatze’iranak,
ni egiten naiz arritu,
iruritzen zat badula iñure
alperrak ainbat meritu.
|
9
Nor bere amak aurra ezpadu
bere besuan azitzen,
arrazoyakin naitasun danak
aguro ditu utzitzen,
eztute merezi-ta
gauz oyek ikusita
ezkera asko kupitzen;
gaxuak, oyek besteren mende
txit asko dute sufritzen.
|
10
Orlako gauzik eztu agintzen
Jaungoikuaren legiak,
mundu onetan eztakit nola
gu ezkeraden obiak;
aur indar gutxikuak
kanpoko etxekuak
eta osasun gabiak,
jeneralian ortikan datoz
gure enfermedadiak.
|
11
Errukiturik ikusten ditut
nik zeinbat fameli bakar,
azkenerako seniriak e
maitatzen eztutela alkar;
nor artuko mintzat,
biar eztiran itzak
alkarri ematen azkar;
lujuak eta alperkeriyak
gauza onikan eztakar.
|
12
Amabigarren bertsuarekin
egin biar det bukatu,
arrazoyian itzak jartzia
ezta izango pekatu,
danentzat degu obe
okerrik egin gabe
bire auzena topatu;
da beria dun bularrikan
ez aur gaxuari ukatu.
|
IKUSI:
Bertso-papera: “Imp. “La Económica”. Calle de Arroca, letra B, bajo (Amara)“. (Jose Antonio Berrondo, Erdiko-etxe, Errenteri).
“Bertsolariya”, n.º 37, 1932’ko Epailla’ren 29’an. Makinaz idatzitako orria, Juan Iturralde “Juanito Kojua”, Donosti.
(9) Bertso auek “Iparragirre-n bozian” kantatzen dira
|